Mit witaminy C

Witamina CPhoto: freeimages.com

Zapytaj kogokolwiek ze swojego otoczenia, co kupi w aptece dla siebie, poda swoim dzieciom, czy innej bliskiej osobie, gdy ta się przeziębi. W pierwszej trójce takich specyfików na pewno znajdzie się witamina C (kwas askorbinowy). Skojarzenie witaminy C, jako środka zapobiegającego i leczącego przeziębienie jest bardzo silne. Tymczasem badacze już od lat poddają w wątpliwość taką zależność.

Witamina C i błędne badania

Sława witaminy C wzięła swój początek z lat 70-tych i badań dwukrotnego noblisty Linusa Paulinga. Pauling twierdził, że kwas askorbinowy pełni kluczową rolę w utrzymaniu zdrowego układu odpornościowego. Dzienne przyjmowanie witaminy C w dawce minimum 1000 mg miało (zgodnie z jego badaniami) zmniejszyć prawdopodobieństwo wystąpienia przeziębienia o 45%. Pauling osobiście przyjmował nawet większe dawki witaminy C – 12000 mg dziennie a nawet 40000 mg, gdy pojawiały się pierwsze oznaki przeziębienia.

Informacja o właściwościach witaminy C poszła w świat i mocno zakorzeniła się w umyśle ludzi, czego efekty obserwujemy do dzisiaj. Prawie każdy współczesny produkt na przeziębienie zawiera kwas askorbinowy. Problem stanowi jednak fakt, że badania prowadzone po latach 70-tych nie potwierdzają wyników uzyskanych przez Paulinga.

Badania nad witaminą C

Badania porównawcze pomiędzy badanymi zażywającymi większe dawki witaminy C i grupami placebo nie wykazują zasadniczej różnicy pomiędzy częstotliwością zachorowań na przeziębienie w obydwu grupach. Podobnej zależności badacze nie mogą się doszukać między zażywaniem witaminy C a łagodzeniem objawów przeziębienia.

Badania te w dużym uproszczeniu wyglądają następująco. Do badania tworzy się dwie tożsame grup osób. Jedna grupa ma za zadanie przyjmować w określonym czasie, wskazaną dawkę preparatu z witaminą C. Druga grupa otrzymuje placebo (w smaku i wyglądzie przypominające produkt z witaminą C). Badani mają za zadanie notować wszystkie przypadki złego samopoczucia, objawów przeziębienia i ich intensywność (wg subiektywnego odczucia). Dane te są następnie zestawiane i porównywane między grupami.

Właściwości witaminy C

Chociaż nie ma dowodów na jakikolwiek związek między zażywaniem witaminy C a zachorowalnością na przeziębienie, nie oznacza to, że jest to witamina dla nas bezużytczna. Jest wręcz odwrotnie.

Witamina C sprzyja metabolizmowi tyrozyny (związanej z prawidłową pracą tarczycy i przysadki mózgowej), kwasu foliowego (wpływającego m.in. na prawidłowy wzrost komórek), tryptofanu (związek niezbędny do prawidłowego funkcjonowania organizmu). Sprzyja również rozkładowi cholesterolu (obniżaniu LDL), przyswajaniu żelaza, pośrednio wpływa na pracę układu nerwowego, wpływa na formowanie i  utrzymywanie kolagenu potrzebnego do budowy skóry, więzadeł, ścian naczyń włosowatych, kości, zębów itd. Kwas askorbinowy obniża ciśnienie krwi, chroni krew przed utlenianiem. Niektóre badania wskazują nawet na właściwości antyrakowe witaminy C. Regularne spożywanie owoców i warzyw bogatych w witaminę C ma zmniejszać ryzyko zachorowalności na raka piersi, szyjki macicy, okrężnicy, odbytnicy, przełyku, krtani, płuc, jamy ustnej, prostaty, żołądka.

Źródła:

Iqbal K.,Khan A., Muzaffar Ali Khan Khattak M. Biological Significance of Ascorbic Acid (Vitamin C) in Human Health – A Review. [w:] „Pakistan Journal of Nutrition” 2004, 3 (1), str. 5-13.

Takkouche B., Regueira-Mendez C., Garcia-Closas R., Figueiras A, Gestal-Otero J.J. Intake of Vitamin C and Zinc and Risk of Common Cold: A Cohort Study. [w:] „Epidemiology” 2002, 13 (1), str. 38-44.

Audera C., Patulny R.V., Sander B.H., Douglas R.M. Mega-dose vitamin C in treatment of the common cold: a randmised controlled trial. [w:] „The Medical Journal of Autralia” 2001, 175 (7), str. 359-362.